Mevzuat

T.C. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı Sosyal Sigortalar Kurumu Sosyal Sigorta İşlemleri Yönetmeliği

İşyerinin Tescili

BİRİNCİ BÖLÜM
İşyerinin Bildirilmesi
İşyeri Bildirgesi ve Tescil
Madde 5 –a) İşyerinde sigortalı çalıştıran, böyle bir işyerini devir alan veya bu nitelikte işyeri kendisine intikal eden işveren, Kanunun 8 inci maddesi gereğince vermekle yükümlü olduğu “İşyeri Bildirgesi”ni, işyerinin kurulu olduğu yeri çevresine alan ilgili Üniteye “alındı belgesi” karşılığında doğrudan verir veya iadeli taahhütlü olarak gönderir.
b) Aynı işverenin, birden fazla işyeri kurması veya devir alması yahut kendisine intikal etmesi halinde her işyeri için ayrı bildirge düzenlenir.
c) Aynı Ünite bölgesinde bulunmak kaydıyla aynı veya farklı tehlike sınıfında olan aynı işverene ait devamlı nitelikteki birden çok işyerinin, yazılı olarak talep edilmesi halinde, farklı tehlike sınıfında bulunan işyerleri için belirlenmiş olan tehlike sınıflarının en yükseği kabul edilmek kaydıyla, tek dosyada işlem görmesine Ünitece izin verilebilir.
d) Aynı işverenlere ait olup, aynı işkolunda bulunan birden çok kara veya deniz yahut hava ulaştırma araçlarına tek sicil numarası verilir.
e) Kanunun 83 üncü maddesine göre ihale suretiyle yapılan işlerin konsorsiyum şeklinde üstlenilmesi halinde, konsorsiyumu oluşturan üstlenicilerin her birine müstakilen istihkak ödenmesi ve bu üstleniciler tarafından idareye ayrı ayrı teminat verilmiş olması kaydıyla üstlenicilerin her birine, verecekleri işyeri bildirgelerine istinaden Kurumca ayrı ayrı sicil numarası verilebilir.
f) Kuruluş aşamasında sigortalı çalıştırmaya başlayacağı tarihi ve çalıştırılacak sigortalı sayısını beyan eden şirketlerin, ticaret sicil memurluklarına yaptıkları bildirim üzerine, bu memurluklarca ilgili Üniteye gönderilecek bildirime istinaden işyeri Ünitece tescil edilir. Bu durumda ticaret şirketlerince ayrıca işyeri bildirgesi düzenlenmez.
g) Esas işin ayrıntısı veya tamamlayıcısı niteliğinde olan ve sigortalıları birbirine karışmayan işlerin ayrı ve bağımsız olarak yürütüldüğü yerler de “bağımsız işyeri” sayılır.
h) Tek ihale ile birden çok işin yapılması halinde, işe ilk başlanılan yeri çevresine alan Ünitece tek sicil numarası verilebilir.
i) Her işyerine Kurumca “Mahiyet Kodu”, “İşkolu Kodu”, “Ünite Kodu”, “Sıra Numarası”, “İl Kodu”, “İlçe Kodu” “Kontrol Numarası” ve varsa “Aracı Numarası” nı ihtiva eden bir sicil numarası verilir ve bu numara işverene tebliğ edilir.
j) Yapılan işin özel veya resmi sektöre ait daimi veya geçici olduğunu, ayrıca topluluk sigortasına tabi bulunup bulunmadığını belirleyen “Mahiyet Kodu” ile ilgili haneye; resmi sektöre bağlı devamlı işyerleri için “bir”, özel sektöre bağlı devamlı işyerleri için “iki”, resmi sektöre bağlı geçici veya mevsimlik işyerleri için “ üç”, özel sektöre bağlı geçici veya mevsimlik işyerleri için “dört”, avukat ve noter toplulukları için “beş” yurtiçi toplulukları için “altı”, yurtdışı topluluk işyerleri için “ dokuz” rakamı yazılır.
k) Yapılan işin “İş Kazaları ve Meslek Hastalıkları Sigortaları Prim Tarifesi” ne göre hangi iş koluna girdiğini belirleyen bölüme, Prim Tarifesinde bu işe karşılık gösterilen dört rakamlı işkolu kodu yazılır.
l) Ünite Kodu Hanesine, işyerinin işlem gördüğü Ünitenin kodu yazılır.
m) Her işyerine ilgili Ünite tarafından iller itibariyle ve sıra takip etmek suretiyle bir sıra numarası verilir.
n) Kurumca, sigorta işlemlerinde kullanılmak üzere her il’e bir kod numarası verilir.İşyeri hangi ilde ise, o il’e ait trafik kod numarası ilgili bölüme yazılır.
o) İllere bağlı ilçelerin her birine ayrı kod numarası verilir. İşyeri hangi ilçede ise, bu ilçe kodu da ilgili bölüme yazılır.
p) İşyeri sicil numarasının doğru kullanılması amacıyla Kurumca “Kontrol Numarası” verilir.
r) Aracıların işlemlerinde kullanılmak üzere her bir aracıya o işyeri için bir “Aracı Numarası” verilir.
Aracıların ve Sigortalıyı Devir Alanın Bildirilmesi
Madde 6 –İşveren, kendisinden iş alan aracı ile başka bir işverene iş görme edimini yerine getirmek üzere geçici olarak sigortalısını devrettiği işverenin adını ve soyadını, ikametgâhını, varsa işyeri adresini, aracının işe başladığı; geçici olarak sigortalısını devrettiği tarihten itibaren aralarında düzenlenen sözleşme ile birlikte en geç bir ay içinde ilgili Üniteye yazılı olarak bildirmek zorundadır.
Belirli Yerde Yapılmayan İşlerin Tescili
Madde 7 –İşyeri Bildirgesi, Sigortalı çalıştırılmaya başlanılan, devir alınan veya başka bir işverene intikal eden işin belirli bir yerde yapılmaması halinde, işverenin ikametgâhının bulunduğu, bir “il”den diğer bir “il”e geçmesi ve devam etmesi halinde ise, işin başladığı yeri çevresine alan Üniteye verilir.
Büro, yazıhane gibi belli bir merkezden sevk veya idare edilmeyen ve faaliyeti belirli bir yere bağlı olmayan işler, “Belirli Yerde Yapılmayan İşler” olarak kabul olunur.
Şu kadar ki, belirli bir yerde yapılmayan işlerde işverenin ikametgâhı ile işin görüldüğü yerler, Kuruma ait ayrı Ünite bölgelerinde bulunuyorsa, sigorta işlemlerinin, işverenin yazılı başvurması üzerine, işin yapıldığı yeri çevresine alan Ünite veya Ünitelerinden biri tarafından yürütülmesine, Kurumca izin verilebilir.
Belirli Bir Merkezden Sevk ve İdare Edilen İşler
Madde 8 –Faaliyeti belirli bir yere bağlı olmamakla beraber; büro, yazıhane gibi belirli bir merkezden sevk ve idare edilen işler, belirli bir yerde yapılmış sayılır ve işyeri bildirgesi, işin sevk ve idare edildiği yeri çevresine alan Üniteye verilir.
İşyeri Bildirgesi, Tespit veya Resmi Belgelere İstinaden Tescil
Madde 9 –İşverence, örneği Ek:1 de bulunan “İşyeri Bildirgesi” iki nüsha düzenlenip, en geç sigortalı çalıştırılmaya başlandığı tarihte işyerini çevresine alan Üniteye verilir. Bu bildirgenin bir nüshası “alındı belgesi” yerine geçmek üzere işverene iade edilir.
İşveren tarafından İşyeri Bildirgesinin verilmemiş olması halinde, işyeri;
a) Kurum sigorta müfettişleri, sigorta yoklama memurları ve genel bütçeye dahil daireler ve katma bütçeli idarelerin denetim elemanlarınca düzenlenen ve İşyeri Bildirgesinde bulunması gerekli bilgileri ihtiva eden durum tespit tutanağına,
b) İhale makamları, ruhsata tabi işlerde ruhsatı veren merciler (valilikler, kaymakamlıklar, belediyeler, maden arama ve işletme, inşaat, taş ocağı ruhsatı verenler ve benzeri), çalışma müdürlükleri, vergi daireleri, liman reislikleri, trafik müdürlükleri gibi resmi kuruluşlardan alınan bilgilere,
istinaden resen tescil edilebilir.
İşyeri Bildirgesi ile Birlikte Verilecek Diğer Belgeler
Madde 10 –İşveren İşyeri Bildirgesi ile birlikte;
a) T.C kimlik numarasını gösteren nüfus cüzdanı örneğini,
b) İkametgah belgeleri ile imza sirkülerini,
c) Kayıtlı oldukları meslek kuruluşlarından alacakları belgeleri,
d) Tüzel kişilerde hükmi şahsiyetin tescil edildiği Ticaret Sicil Gazetesi ile imza sirkülerini,
e) İşyeri açmak için aldıkları ruhsat örneğini,
f) Bağlı bulundukları vergi dairesinin adını ve vergi hesap numarasını gösterir bir belgeyi,
g) Adi ortaklıklarda tüm ortakların onaylı T.C kimlik numarasını gösteren nüfus kayıt örneklerini ve ikametgah belgelerini,
h) İşveren vekillerinin noterden onaylı vekaletnamelerini ve imza sirkülerini,
ı) Defter ve belgelerini düzenleyen ve 3568 sayılı Serbest Muhasebecilik, Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanununa göre yetki almış bulunan serbest muhasebecilerinin veya serbest muhasebeci mali müşavirlerinin Ek:9 da belirtilen ilgili meslek kuruluşu tarafından onaylanmış belgesini,
i) Diğer kanunlar uyarınca tutmak zorunda oldukları defterlerin türünü gösteren resmi nitelikteki belgeyi,
ilgili Üniteye vermek zorundadır.
Şu kadar ki, işverenden iş alan aracı ile iş görme edimini yerine getirmek üzere geçici olarak sigortalıyı devir alan işveren de; işyeri bildirgesi hariç yukarıda sayılan belgeleri ilgili Üniteye verir.

İKİNCİ BÖLÜM
İşyerinin Nakli
Nakil
Madde 11 –İşyerinin faaliyette bulunduğu adresten başka bir ildeki veya aynı ilde diğer bir Ünitenin görev alanına giren adrese nakledilmesi halinde, işverence işyerinin nakledildiği yeri çevresine alan Üniteye en geç nakil tarihinde yeniden İşyeri Bildirgesi verilir. Boşaltılan işyeri ise bir ay içinde yazılı olarak ilgili Üniteye bildirilir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
İşyerinin Devri, İntikali, Kapanması, Terki, Tasfiyesi ve Tescil İşleminin İptali
Devir, İntikal, Kapanma ve İşyeri Dosyalarının İşlemden Kaldırılması
Madde 12– a) İşveren; işyerinin devri durumunda en geç devir tarihinde, kapanması, terki veya tasfiyesi halinde bu durumu en geç bir ay içinde, miras yoluyla intikalinde ise mirasçılar bu durumu, ölüm tarihinden itibaren en geç üç ay içinde işyerinin tescilli bulunduğu Üniteye yazılı olarak bildirir.
b) İşyerinin yanlış veya yersiz olarak Kanun kapsamına alındığının tespiti halinde Ünitece tescil işleminin iptali yapılır.
c) Aynı iş veya işyerine birden fazla sicil numarası verilmiş olduğunun anlaşılması halinde, sonradan verilen numaralar Ünitece resen iptal edilir. İptal edilen numaralar başka işyerine verilmez
d) Kapanma, terk veya tasfiye olmadığı halde, işyerinde en az (beş) yıllık bir süreden beri sigortalı çalıştırılmadığı; işverenler tarafından bildirilen veya Kurumca yapılan teftiş ya da kontroller sonucu anlaşılan işyeri dosyaları, sigortalı çalıştırılmaya son verilen tarih itibariyle Ünitece işlemden kaldırılır ve taahhütlü bir yazıyla işverene bildirilir.